Kompanzasyon Nedir ve Nasil Yapilir?

Enerji Verimliligi

Kompanzasyon, elektrik sistemlerinde reaktif gucu dengeleyerek enerji verimlilini artiran ve maliyetleri dusuren onemli bir uygulamadir.

Reaktif Guc Neden Olusur?

Enduktuif yukler (motor, bobin, transformatör) calismak icin manyetik alan olusturur. Bu alan icin sebekeden cekilen enerjinin bir kismi is yapmaz, sadece manyetik alani besler. Iste bu enerjiye reaktif guç denir.

Kompanzasyon Sisteminin Bilesenleri

• Kondansator Grubu: Reaktif gucu yerinde ureterek dengeyi saglar. Banka halinde baglanir ve ihtiyaca gore acilir/kaparir.
• Kontrol Relesi: Anlik guc tuketimini, cos φ degerini ve harmonik seviyesini olcer. Kondansator grubunu otomatik olarak yonetir.
• Koruma Elemanlari: Kondansatorlerin guvenli calismasini saglar. Asiri akim, sicaklik ve harmonik korumasi icerir.
• Harmonik Filtresi: Elektronik yuklerden (VFD, LED, bilgisayar) kaynaklanan harmonikleri temizler.

Kompanzasyon Cesitleri

Sabit Kompanzasyon: Kondansator bankasi surekli baglidir. Basit uygulamalar icin uygundur, ancak yuk degisimlerine uyum saglayamaz.

Otomatik Kompanzasyon: Kontrol relesi ile yuk degisimlerine otomatik olarak uyum saglar. Endustriyel tesislerde en yaygin kullanilan tiptir.

Kurulum Sureci

• Isletmenin yuk profili analiz edilir (minimum 1 haftalik olcum)
• Mevcut cos φ degeri ve reaktif guc tuketimi hesaplanir
• Gerekli kondansator kapasitesi belirlenir (kVAR olarak)
• Kontrol relesi ve kondansator grubu secilir
• Pano hazirlanir ve sahada kurulum yapilir
• Sistemi devreye alinir ve test edilir